Events

Published on March 13th, 2018 | by Chalotorn Anchaleesahakorn

0

จักรวาลสมดุล

อลงกรณ์ หล่อวัฒนา

Treandy Gallery Room 5-6 2 Fl. JJ Mall

12 – 25 March 2018

เราเฝ้าถามหาความสมดุลที่มาพร้อมความสมมาตร ความสมดุลในความเข้าใจของใครหลายคนคือความเท่ากันในทุกองค์ประกอบ เราเฝ้ามองหาสิ่งที่เท่ากันไม่ว่าจะตั้งแต่เกิด เติบโต ทุกก้าวย่างของชีวิต ทว่าความสมดุลแท้จริงแล้วไม่ใช่ความสมมาตรหรือความเท่ากันในทุกสัดส่วน แต่คือความพอดี แม้ด้านใดด้านหนึ่งอาจจะมีมากกว่าอีกด้าน ความสมดุลคือความพอดีที่เราพอใจ ซึ่งใจและดีของแต่ละคนก็ถูกกำหนดด้วยปัจจัยที่ต่างกัน

จักรวาลสมดุลขององลงกรณ์ หล่อวัฒนา คือการค้นหาสมดุลภายในตัวเอง ที่ไม่ว่าเราจะแตกกิ่งก้านสาขาออกไปแผ่ขยายกว้างไกลเท่าใด สุดท้ายแล้วการกลับมายังจุดเริ่มต้นแล้วค้นพบสมดุลจากตัวเองก็คือสิ่งที่ดีที่สุด ผลงานในนิทรรศการชุดนี้บอกเล่าเรื่องราวทั้งอดีต ปัจจุบัน และอนาคตที่อลงกรณ์ได้แตกกิ่งก้านสาขาออกมาและกำลังแผ่ขยายตัวตนออกไป ผลงานในยุคแรกที่นำมาจัดแสดงคือ ผลงานชุดปี 2549 ใบโพธิ์ ลวดลายไทยประเพณีเอกลักษณ์เฉพาะตัวของอลงกรณ์ ต้นโพธิ์แทนตัวตนของเรา จุดกำเนิดของเรา ลวดลายกนกที่เราเห็นคือไม่ใช่ลายกนกทว่าคือสติปัญญาของตัวเราที่เคลื่อนไหวลื่นไหลไปตามประสบการณ์ของชีวิตที่สุดท้ายเราจะเห็นว่าลวดลายแต่ละเส้นวนกลับมาที่จุดเริ่มต้นนั่นก็คือตัวเรา แต่เส้นสายระหว่างทางจะคดเคี้ยวหรือเรียบง่ายขนาดไหนขึ้นอยู่กับปัจจัยต่างๆ ที่เข้ามากระทบ ซึ่งทุกสิ่งเหล่านี้คือสิ่งที่ประกอบสร้างขึ้นมาเป็นตัวตนของเรา เมื่อสำรวจและค้นพบตัวเองแล้วการก้าวออกไปสำรวจโลกภายนอกจึงเริ่มต้นขึ้น

ผลงานชุดต่อไปคือ ช้าง ในปี 2552 ก่อนจะมีเป็นช้างที่มีรูปลักษณ์ชัดเจนอย่างที่ปรากฏ อลงกรณ์เล่าว่าก่อนหน้านั่นเขาเฝ้าสำรวจทางช้างเผือก คือพื้นที่กว้างก่อนขยับเข้าไปใกล้ขึ้นเพื่อพบว่าสิ่งต่างๆ ที่เราคิดว่ารู้หมดแล้วแท้จริงยังเป็นเพียงสิ่งเล็กๆ ที่ประกอบเป็นสิ่งที่ยิ่งใหญ่กว่า ผูกโยงไปเรื่องของความถือตัวที่คนเรามักมองว่าเราอยู่อยู่เหนือคนอื่น เรารู้ทุกอย่าง แต่ในความเป็นจริงแล้วเรายังเดินชนความคิดของเราอยู่ทุกวัน เมื่อขยับเข้ามาใกล้ขึ้นอลงกรณ์จำกัดพื้นที่ของการสำรวจเบื้องต้นที่รูปทรงของช้าง ช้างที่เป็นสัญลักษณ์แทนชาติไทย ธงไตรรงค์ จักรวาล ความดีงาม ภายในช้างตัวใหญ่ประกอบไปด้วยช้างมากมายซึ่งก็เหมือนกับจักรวาลที่กว้างใหญ่ของเราข้างต้น ภายในช้างยังคงลวดลายกนกที่เจ้าตัวเฝ้าบอกว่าคือเส้นสายของสติปัญญาที่ไหลเวียน ช้างแต่ละตัวมีลวดลายที่แตกต่างกัน ตามเหตุและปัจจัยที่เข้ามากระทบ พื้นหลังสีแดงตามคติความเชื่อของพุทธศาสนาคือพื้นที่ของสวรรค์ เปรียบเปรยถึงเรื่องของการทำความดีที่สุดท้ายแล้วเราจะได้เดินทางไปยังสวรรค์

ถัดมาอีกชุดยังคงเป็นเรื่องของช้าง จักรวาลของอลงกรณ์ถูกลดทอนรายละเอียดแต่เพิ่มมิติและเทคนิคเข้าไป ผลงานชุดนี้สติปัญญาที่ไหลเวียนเข้มข้นในช่วงค้นหาเริ่มเบาลง ซึ่งสวนทางกับความมั่นคงและมั่นใจคล้ายต้องการบอกกับผู้ชมว่าสิ่งที่ค้นหาในตอนต้นนั้นตอนนี้เขามั่นใจในคำตอบแล้ว การทดลองสิ่งใหม่จึงก้าวเข้ามา จากเดิมที่ช้างตัวใหญ่ยืนนิ่งปล่อยให้ช้างตัวเล็กในร่างได้แตกเส้นสายแห่งปัญญา งานชุดนี้ช้างตัวใหญ่เริ่มขยับ จักรวาลเริ่มเคลื่อนไหว อลงกรณ์ไม่ได้เปลี่ยนแนวการทำงานมาเป็นวิดีโอหรืองานสามมิติ ทว่าเพิ่มเทคนิคตามแนวทางของการสร้างงานจิตรกรรม การเพิ่มอวัยวะให้ความรู้สึกเหมือนกำลังเคลื่อนไหว แสงเงาสร้างมิติความใกล้ไกลแต่ไม่แสงเงาในแบบที่คุ้นเคย อลงกรณ์เลือกใช้การย้ำเส้นและปล่อยบางพื้นที่ให้ว่างเพื่อสร้างมิติของความตื้นลึก เป็นนำเทคนิคที่แตกต่างจากการสร้างสรรค์งานในรูปแบบไทยประเพณีอย่างเช่นเคยใช้มา จักรวาลของเขาเคลื่อนไหวบนพื้นหลังสีทอง ตัวแทนของสุวรรณภูมิ ดินแดนของประเทศไทยในปัจจุบัน การค้นหาตัวตน การเดินทาง ประสบการณ์จากที่ต่างๆ เมื่อค้นพบและเริ่มเคลื่อนไหวได้อย่างอิสระแล้วการกลับมายังรากของเราคือสิ่งสำคัญ การเดินทางบนดินแดนสุวรรณภูมิจึงเกิดขึ้น

ผลงานชุดต่อมาเราจะพบว่าสีสันในผลงานเริ่มหายไป ชุดปี 2560 อลงกรณ์เลือกใช้เพียงสีขาวและดำมาสร้างสรรค์ผลงาน เมื่อการเดินทางถึงจุดที่เราได้พบเห็นทั้งการเกิดและการดับ เช่นเดียวกับตัวเราที่วันหนึ่งเมื่อถึงเวลาอันสมควนก็ต้องดับสลายไป สีสันที่ผ่านมาทั้งหมดในชีวิตก็เป็นเพียงความทรงจำช่วงหนึ่งเท่านั้น ทว่าสุดท้ายแล้วตัวตนของเราก็จะเหลือเพียงขาวและดำ เกิดและดับเท่านั้นเอง ฟังดูเหมือนว่ากระบวนการในเส้นทางสายศิลปะของอลงกรณ์จะจบลงเพียงเท่านี้ทว่าเมื่อหันมองไปด้านหน้าเรากลับพบผลงานชิ้นแปลกตาที่ดูอย่างไรก็ไม่ใช่งานสไตล์อลงกรณ์

ผลงานประติมากรรมช้างไฟเบอร์กลาสชุบโครเมียมสีสดใสคือป้ายสัญลักษณ์ที่บอกเราว่าเส้นทางข้างหน้าคือทางสู่อนาคต วัสดุที่เลือกใช้คือเทคนิคที่หลายคนนำมาใช้สร้างผลงานในปัจจุบัน ไม่ใช่เพียงแค่ในทางศิลปะเท่านั้น ไฟเบอร์กลาสและโครเมียมยังถูกนำไปใช้ในอุตสาหกรรมหลายอย่าง เป็นวัสดุแห่งโลกยุคปัจจุบันและอนาคต ซึ่งคุณลักษณะเช่นนี้คือเหตุผลที่อลงกรณ์เลือกนำมาปรับใช้กับงานของตนเอง สื่อให้เห็นถึงการเดินทางไปยังอนาคต ซึ่งเส้นทางสายนั้นเป็นเส้นทางสายใหม่ที่ยังไม่สามารถคาดเดาได้ว่าจะออกมาในรูปแบบไหน การคงไว้ซึ่งตัวตนจึงยังเป็นสิ่งสำคัญ และเมื่อพิจารณาจากโครงสร้างและลวดลายของช้างแล้วเราจะยังคงเห็นถึงสัญลักษณ์และตัวตนของอลงกรณ์ได้อย่างชัดเจน

นอกจากช้างที่ยืนคงรูปทรงชัดเจนแล้วยังมีช้างที่เคลื่อนไหวคล้ายการเต้นรำ สีสันและท่าทางสื่อถึงความสุขที่เกิดขึ้นในการใช้ชีวิต การค้นพบตัวเองและเริ่มนำมาปรับใช้อย่างมีความสุขคือแนวทางการดำเนินชีวิตที่ผ่านมาของอลงกรณ์ การเดินทางไปเยือนโลกอนาคตและเมื่อก้าวเดินกลับมา ณ ปัจจุบันทำให้เรามองเห็นผลงานอีกชุดหนึ่งที่วางอยู่ในแนวระนาบเดียวกันชั้นไม้ ที่หากไม่สังเกตอาจถูกสีสันของช้างโลกอนาคตดึงดูดไปหมด ผลงานชุดปี 2543 คืองานชุดที่เก่าที่สุดที่นำมาจัดแสดงในงานครั้งนี้ รูปทรงกลมปั้นนูนคล้ายเหรียญตราแต่มีขนาดใหญ่กว่าคืองานชิ้นหลังจากที่เขาเดินทางกลับมาจากอินเดีย มือ คือเอกลักษณ์ของงานในช่วงยุคนั้น โดยมีพื้นฐานมาจากความคิดที่ว่าศิลปะทุกแขนงไม่ว่าจะเป็น จิตรกรรม ดนตรี หรือในทางวรรณกรรม ล้วนแล้วแต่ต้องใช้มือในการสร้างสรรค์ทั้งสิ้น การใส่มือซ้ำลงไปในผลงานชิ้นเดียวกันนั่นเพื่อสร้างการเคลื่อนไหวให้ความรู้สึกเหมือนกำลังลงมือทำอยู่ ดังเช่นทำพูดที่ว่ายิ่งเราฝึกฝนเรายิ่งชำนาญ ยิ่งเราสร้างสรรค์เรายิ่งมองเห็นสิ่งใหม่ๆ

แม้จะค้นพบเส้นทางและแนวทางของตัวเองที่ชัดเจนแล้วแต่การฝึกในยังคงเป็นสิ่งพื้นฐานที่ทุกคนควรกระทำ ไม่ว่าจะทำงานในแขนงไหนก็ตาม การใช้สองมือของเราสร้างสิ่งที่อยู่ในความคิดให้ออกมาเป็นรูปธรรมได้นั้นคือความสำเร็จชิ้นหนึ่ง คือสมดุลชีวิตครั้งหนึ่งที่เราจะค้นพบได้ในช่วงชีวิตทั้งหมดของเรา

 


About the Author

Chalotorn Anchaleesahakorn

ผูกมิตรทั่วหล้า เป็นเพื่อนกับคนแปลกหน้าได้ในสามนาที ชอบเดินทาง เขียนได้บ้าง ดื่มได้เยอะกว่า



Back to Top ↑